Dawno Temu w Domu EP. 3 – Bieszczadzka Chata Łemkowska

W kolejnym odcinku z cyklu „Dawno Temu w Domu” przeniesiesz się z Panią Dyrektor w czasie, wprost do chaty Łemków :)

dom_w_ustjanowej_bieszczadzka_chata_lemkow_drewniana_chata_2

Pięknie zachowana chata Łemków w Bieszczadach.

Dawno temu w Bieszczadach budowano chaty łemkowskie w charakterze zagrody jednobudynkowej.

Był to budynek, który mieścił w sobie dom oraz pomieszczenia gospodarcze i inwentarskie.

Plan chaty.

Plan chaty.

Na dużym strychu urządzano czasami stodołę. Takie rozmieszczenie wszystkich pomieszczeń w jednym poziomie sprawiało, że chata chroniła przed utratą ciepła. Chatę stawiano na podmurówce z kamieni łączonych gliną. Najpierw do budowy wykorzystywano półbale, a pod koniec XIXw.  belki obciosane czworobocznie. Konstrukcja była zrębowa.

dom_w_ustjanowej_bieszczadzka_chata_lemkow_drewniana_chata_4

Tył chaty z widocznym dobudowanym wychodkiem.

Dach był dwuspadowy o konstrukcji krokwiowej. Budowano wysokie dachy ze względu na duże opady śniegu, a także na konieczność pomieszczenia pod dachem dużej ilości siana. Na brzegu dachu znajdowały się okapy, które zasłaniały część ściany chroniąc przed zimnem i wiatrem. Używano je również do suszenia drewna i ziół. Dach kryto gontem lub słomą.

Na zdjęciach widzimy późniejsze chaty łemkowskie, w których dach jest zrobiony z blachy gładkiej. Pani Dyrektor jest zachwycona jak pięknie wygląda ta blacha tyle lat później – bardzo ładnie się starzeje, z wdziękiem.

dom_w_ustjanowej_bieszczadzka_chata_lemkow_drewniana_chata_3

Pierwsze co rzuca się w oczy to wysoki dach z blachy falistej.

Chata była dość długa – dochodziła i do 25 m, a szerokość do ok 6-7m, tak by pomieścić wszystkie pomieszczenia gospodarcze.  Wychodek dobudowywano z tyłu. Plan typowej chaty obejmował część mieszkalną, stajnię oraz boisko, czyli na klepisko, gdzie trzymano wóz. Do części mieszkalnej należały izba, alkierz, sień i komory lub w bogatych domach – kolejnej izby.

dom_w_ustjanowej_bieszczadzka_chata_lemkow_drewniana_chata

Od tej strony chata ma tylko dwa okna, ale na tyle duże, aby zapewnić dużo światła w środku.

Zamiast podłogi było gliniane klepisko. Mimo małych okien oświetlenie było dość dobre z uwagi na dużą ilość okien. Drzwi były niski z uwagi na napływ zimnego powietrza. Czasami malowano ściany z zewnątrz lub tylko w części mieszkalnej. Niektórzy bielili tylko szpary między szwałami, które wypełniano wcześniej gliną.

Pani Dyrektor oczyma wyobraźni widzi tych wszystkich ludzi, którzy tu kiedyś mieszkali. Widzi, jak latem zbierają plony, jesienią gromadzą zapasy, zimą grzeją się w chacie wśród wesołych śpiewów, wiosną uprawiają pola… Proste, piękne życie Łemków :)

 

Więcej informacji o Łemkach znajdziesz na stronach:

http://skansen.mblsanok.pl/a/strona.php?dir=../lemkowie&id=lemkowie

http://www.mlodek.republika.pl/lemkowie.htm

 

Zobacz inne posty z cyklu Dawno Temu W Domu:

EP. 1 – Cerkiewki w Myczkowcach

EP. 2 – Willa Mieszczańskiego Aptekarza

VN:F [1.9.22_1171]
PODOBAŁ CI SIĘ ARTYKUŁ? OCEŃ GO!
Rating: 8.3/10 (3 votes cast)
Dawno Temu w Domu EP. 3 - Bieszczadzka Chata Łemkowska, 8.3 out of 10 based on 3 ratings

About Pani Dyrektor

Architekt o Architekturze | Perfekcyjna Niedoskonałość | Jestem Architektem a to mój Blog Architektoniczny. "Zainspiruj się!" - te słowa znajdziesz w prawie każdym moim poście. Dlaczego? Lubię pokazywać, podsuwać pomysły, zadawać pytania, szukać odpowiedzi, tworzyć koncepcje, wyszukiwać nietypowe rozwiązania.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

.: PaniDyrektor.pl
Przeczytaj poprzedni wpis:
Ogród Zimowy – Dobrodziejstwo Szklarni, Patio i Tarasu w Chłodnie, Szare Dni

Nadeszły chłodne dni, chciałoby się jeszcze posiedzieć na zewnątrz. Niestety, aura ku temu nie sprzyja ;[ Co zrobić, by w...

Zamknij